Ulucami

Cami Osmanlı İmparatorluğunun ilk Camii Kebir’i ve kapalı namaz kılma alanı bakımından Türkiye’nin en büyük camisi.  3 ana kapısı bulunuyor birde  1740 yılında açılan 200 yıldan fazla kullanıldıktan sonra kapatılan, Hünkar Kapısı olarak adlandırılan 4. kapı var. Caminin batı minaresi cami sırasında yapılmış ama cami duvarları üzerinden değilde hemen yan tarafında yerden yükseliyor, doğu minaresi ise o dönemde burada Beyazıd’ın damadı Emir Han’ın ahırları olduğundan saygıda kusur etmeyip yıktırmak yerine sonradan yaptırılıyor. Caminin girişinde yapım yılı ve adı bulunuyor. Kapıdan içeri girip, üzerimize verilen örtüleri sararak dolaşıyoruz. Cami içi gerçekten çok ama çok büyük. İçeride bir şadırvan var ama sadece erkekler girebilir yazdığından uzaktan fotoğraf çekmekle yetiniyorum. Bu şadırvan sonradan eklenmiş ilk eklendiği zaman üzeri açıkmış ve buradan yağan yağmur suları şadırvan havuzunda toplanırmış aynı zamanda

Ulucami

içeriye ışık girmesi de sağlandığından çift yönlü kullanılıyor. Evliya Çelebi 1640 yılında orada bulunmuş, Seyahatnamesinde  şadırvan içinde alabalıkların yüzdüğünden ve fıskiyenin suyunun Allah’a tesbih edercesine 33 ayrı yerden döküldüğünden bahsetmiş. Ayrıca o dönemde üstü açık olan bu alan hava sirkülasyonu sayesinde doğal klima görevi de görüyormuş. Şuan şadırvanın üzeri cam ile kapatılmış durumda, ve bu şekilde içeriye bolca ışık giriyor.

Ulucami

İçeride dolaşırken bize rehberlik eden arkadaşımız duvardaki Vav harfini gösteriyor. Ucunda lale motifi var, Lale süsleme sanatında Allah’ı sembolize ediyor, Vav harfi ise Allah’ın birliğini ifade ediyor. Cami yapımı devam ederken Somuncu baba kapıda ekmek dağıtıyormuş ve bir namaz vakti içeride namaz kılan birini görmüş bu kişinin Hızır Peygamber olduğunu anladığında kolunu tutup bırakmamış kim olduğunu kimseye söylemeyeceğim ama bana her namaz vakti buraya geleceğine dair söz ver demiş. Hızır Peygamber’de kendisine hangi vakit geleceğim bende kalsın ama söz veriyorum her gün geleceğim demiş. Bu inanış nedeniyle özellikle bu Vav harfi önünde namaz kılan bir kalabalık mutlaka oluyor. Bir gün Hızır Peygamber ile beraber namaz kılmak umuduyla buraya gelen bir çok insan var. Bu sırada sanatçı Mahmut Tuncel’in önümüzde olduğunu farkediyoruz yanındaki biri de Vav harfi ile ilgili ona bilgi veriyor. Burada fotoğraf çektikten sonra dolaşmaya devam ediyoruz.

Ulucami

Cami içinde beni en çok şaşırtan yere Mimber’e geliyoruz, beni şaşırtmasının sebebinden bahsedeceğim. Devaklı Abdülaziz oğlu Mehmet tarafından inşa edilen taç kapısı, sert ceviz ağacından inşa edilmiş ve  hiç çivi kullanılmamış. Mimberin kenarlarında ise süslemeler var bu süslemeler uzun süre dikkatlerden kaçmış, son yıllarda yapılan bir inceleme sırasında üzerindeki kabartmaların rastgele yapılmadığı Kainatı temsil ettiği anlaşılmış. Ortada Güneşi temsil eden ve ölçüleri bakımından gerçek ölçeğinin belli bir oranda küçültülmüş hali olan bu kabarma o zamanlar sedefle kaplıymış ve etrafında ise diğer gezegenler tam olarak güneşe uzaklıkları ve büyüklükleri ile doğru orantılı olarak yerleştirilmiş. Mimberin Batı tarafında ise Galaxi sisteminin kabartması yapılmış iki tarafın birleşimi ise Kainat’ı simgeliyor.

Ulucami

O devirde bu kadar detaylı bilgilerin nasıl olunupta elde edildiği ve buraya işlendiği hala çok gizemli. Bu konuda uzman bir araştırmacı bunları yapan sanatkarın yada hamisinin astronomi meraklısı olduğunu söylüyor. Oldukça şaşırtıcı bir durum gerçekten bu tarz gizemli konulara bayılıyorum. Zaten her gittiğim yerde mutlaka bir hikaye, rivayet, olağan üstü olaylar anlatılıp duruyor. Bunların hangisi doğru hangisi yanlış ben de bilmiyorum. Ama hikaye anlatmayı seviyorum, bu nedenle duyduklarımı da yazmak istiyorum. Bana göre tarihi daha ilgi çekici yapan ise bu olağan üstü olaylar. Mimberin detaylarını hem ışık yetersizliğinden hemde akşam vakti namaz kılanları rahatsız etmek istemediğimden çekemiyorum.

Cami içinde normalde fark edilmeyen bir örtü var. Hutbe’nin sağ tarafında yüksekçe bir yerde asılı, bu aslında Kabe’nin örtüsü Yavuz Sultan Selim, Mısır seferinden sonra halife olduğunda Kabe‘nin onarımını da üstlendiği sırada İstanbul’dan gönderdiği yeni örtülerle eskisinin değiştirilmesini sağlamış. Kabe örtülerinden kapı örtüsü ise Bursa’ya gönderilerek Ulu Cami’ye Sultan Selim tarafından bizzat asılmış. Örtü üzerinde bulundan altın işlemeler maalesef yüzyıllarca korunduğu halde son zamanlarda Cami’nin yanlış restore edilmesinden kaynaklı rutubet alması yüzünden eski parlaklıklarını yitirmişler. Sadece parlak ışıkta fark edilen bu işlemeleri bu yüzden göremiyoruz. Evliya Çelebi Ulu Cami için Bursa’nın Ayasofyası demiş ne de güzel söylemiş. Osmanlı İmparatorluğunun başkentliğini de yapmış olan bir kente zaten böylesi bir Cami yakışırdı.

Ulu cami’yi olanca ihtişamıyla bırakıp Bursa sokaklarında dolaşmaya devam ediyoruz…

The post Bursa’nın Ayasofyası; Ulu Cami first appeared on Gezente.com.

Vedil Yanic Cami

Sokaklarda dolaşırken Vedil Yaniç Cami‘si önünden geçiyoruz. Asıl adı Mahmut olan Vedil Yaniç sufidir. Yıldırım Beyazıd döneminde devlet adamı olarak hizmet vermiş, Ankara savaşına katılmış önemli komutanlardan biri aynı zamanda. Cami 1440 yılında Mahmud Çelebi tarafından yaptırılmış. Kare planlı olup, sekizgen kasnak üzerine kurulmuş. Minaresi ise cami dışında bir çeşme üzerine oturtulmuş 5 basamaklı kule biçiminde. Yol boyunca bunun gibi birçok cami ile karşılaşıyoruz. Bursa bu konuda gerçekten çok zengin çoğu yerde önünüze 1400’lü yıllardan kalma bir yapı çıkabiliyor ve oldukça da iyi durumda görünüyorlar.

Saltanat Kapısı

Bursa Kalesi

Biraz daha dolaşıyorum karşıma kocaman bir kapı çıkıyor, adı Saltanat kapısı diğer adıyla Hisar kapısı. (Yukarıdaki fotoğrafta 1912 yılındaki hali ve şu anki halini görüyorsunuz.) Bursa surlarının yapılışı M.Ö 1. yy’a kadar dayanıyor. Araştırmalara göre kale, I. Pnnias döneminde, ünlü general Hannibal‘ın tavsiyesiyle yaptırılmış, 1745 yılında Bursa ya gelen Rithard Pockoeke, kulelerden birini Theodoros Komnenûs Ifılskaris in yaptırdığına ilişkin bir yazıt görmüş. Bu surlar doğal bir kaya üzerine inşa edildiğinden oldukça sağlamlar. Ancak 1855 yılında yaşanan büyük depremde maalesef Saltanat Kapısı  hasar görmüş, daha sonra tadilatlardan geçmiş. Ama kapının hazin hikayesi asıl darbeyi dönemin Valisi Reşid Paşa tarafından 1904 yılında trafiği yavaşlattığı bahane edilerek yıkılması ile almış.  2006 yılında surların tadilat kapsamında yenilenmesi sırasında şuan gördüğümüz kapı yeniden yapılmış. Eski fotoğraflarına bakınca şimdi daha geniş inşa edildiğini fark ediyorum. Sur duvarlarında etrafta bulunan taşlarda kullanılmış. Zaten dolaşırken süslemeleri ile bu Bizans’tan kalma sütun ayakları kendilerini hemen belli ediyor. Bu kapı saraya giden yolun kapısı olduğundan Saltanat Kapısı adı verilmiş.

Kitap Evi-Kahvaltı Mekanı

Yürümek bizi oldukça acıktırıyor bir an önce kahvaltı yapmak istiyoruz. Arkadaşlarımız bizi Kitap evi isimli bir butik otele götürüyorlar. Eskiden gerçekten Kitap eviymiş ama şimdi odaları konaklama hizmeti veriyor. (Otel hakkında bilgi almak için tıklayın.) Otele girerken kapı üzerinde Evdeyiz yazısını görünce gülümsüyorum, ev sıcaklığına giriş için güzel bir başlangıç diye düşünüyorum. Basamaklardan çıkıp arka tarafta üstü açık bahçesine çıkıyoruz. Sonbahar olduğundan etrafta yapraklar ve büyük iğde ağacından yerlere dökülmüş iğdeler var. Küçükken o mayhoş adıyla iğdeyi çok severdim. Mahallemizde bir iğde ağacı vardı ve olgunlaştığında onlardan yerdik. İğde ağacının hemen altındaki masaya oturuyoruz. O sırada Lodos çıkıyor ve biraz rüzgarlı bir havada kahvaltı siparişi veriyoruz.

Kitap Evi-Kahvaltı

Kahvaltıda geniş seçenekler var. Tek kişilik kahvaltıyla iki kişi doyabilirsiniz neredeyse. Kahvaltı ile birlikte derin bir sohbete başlıyoruz. Çok uzun zamandır görüşmediğimiz den anlatılacak o kadar çok şey var ki. Esen rüzgarın ve hafiften yağan yağmurun kahvaltıyı etkilemesi bile mümkün olmuyor. Geniş plaj şemsiyelerin den getiriyorlar ve biz yağmurun altında kahvaltıya devam ediyoruz.   O kadar uzun süre konuşuyoruz ki 10:30 gibi geldiğimiz mekandan ancak saat 16:00 da ayrılabiliyoruz. O da ben etrafı gezmek istediğim için yoksa sohbete sabaha kadar devam edebiliriz zira oldukça keyifle sohbet ediyoruz. Buradan ayrılıp uzun zamandır görmek istediğim Ulu Cami‘ye gitmeyi planlıyoruz.

Bursa Ulu Cami

Kitap Evi’ nin hemen önünde muhteşem bir Bursa manzarası var. Hemen aşağıda Ulu Cami’nin minareleri ve Camiyi rahatça görebiliyorsunuz. Manzara önünde durup bir süre izliyor ve fotoğraf çekiyorum. Bu ovaya baktığımda Osmanlı ordusunu, yaşadıkları savaşları ve o dönemi düşünüyorum. Muazzam ordular önünde giden Padişahları düşünüyorum, ne kadar fantastik gelse de şuanda o zamanlar belkide tüm bunlar olağan şeylerdi. İleride puslu bir gökyüzü ve Lodos bize yağmur başlamadan yola devam etmemiz gerektiğini fısıldıyor. Ulu Cami hakkında ki görüşlerimi ise bir sonraki yazıya saklıyorum..

The post Bursa’da kahvaltı sohbetleri… first appeared on Gezente.com.